Stanisław Ambroży Burzyński
(ur. 25.03.1866 w Krakowie – zm. 04.1945 w Krakowie)
syn Piotra i Emilii Burzyńskich


Stanisław Burzyński w mundurze oficerskim
(1911)

Urodził się i zmarł w Krakowie. Starszy syn Piotra Burzyńskiego i Emilii Kopff. Po śmierci ojca, opiekunem Stanisława był Wiktor Kopff – były prezydent sądu najwyższego. Szkołę powszechną ukończył w Krakowie. Tam też uczęszczał do gimnazjum, które ukończył maturą w dniu 16.06.1884 r. Bezpośrednio po maturze wstąpił na Wydział Lekarski Uniwersytetu Jagiellońskiego. Należał do wyróżniających się studentów. Był stypendystą fundacji Jana Radziwońskiego (1886-1889) oraz Stanisława Konarskiego (1889-1890). 24.10.1891 r. uzyskał dyplom doktora wszech nauk lekarskich.  

Po ukończeniu studiów wstąpił do korpusu zawodowych lekarzy wojskowych C.K. marynarki wojennej. W 1895 r. awansował na lekarza rzeczywistego korwety (Korvettenarzt), w 1898 r. do stopnia lekarza rzeczywistego fregaty (Fregattenarzt). Stacjonował w bazie marynarki wojennej Pola na płw. Istria. W 1908 r. awansowany do stopnia lekarza sztabowego (Marinestabarzt) został przeniesiony do Wiednia. W służbie czynnej pozostawał aż do zakończenia I wojny światowej i upadku Austro-Węgier. Dekretem Sztabu Generalnego WP nr 1.2179 z 24.06.1920 r. został zatwierdzony w armii polskiej na stanowisku ppłk. W tym samym czasie został mianowany zastępcą szefa sanitarnego Dowództwa Okręgu Generalnego Pomorze WP.

 
Jako zastępca szefa sanitarnego D.O.K. Pomorze (1921)
Stanisław Burzyński (siedzi drugi z lewej)

 


Kamienica przy ul. Kochanowskiego 2
(2004)

W połowie 1922 r. odszedł ze służby i wrócił z powrotem do Krakowa. Tutaj otworzył prywatną praktykę lekarską jako lekarz ogólny. Mieszkał i praktykował przy ul. Kochanowskiego 2, co potwierdzają zarówno miejskie księgi adresowe, jak również urzędowy spis lekarzy m. Krakowa.
W 1923 r. do Krakowa przybył Józef Piłsudski. Meble z mieszkania Burzyńskiego, których poprzednim właścicielem był jego dziadek Ambroży Grabowski, posłużyły do umeblowania mieszkania dla gościa. Dziś zdobią muzealną rezydencję profesorów w Collegium Maius Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Dawne meble St. Burzyńskiego w Collegium Maius UJ

Szczęśliwie przeżył niemal cały okres wojny. Niestety w styczniu 1945 r. – niedługo przed wkroczeniem wojsk sowieckich do Krakowa – został przypadkowo aresztowany przez Niemców w ulicznej „łapance”. Osadzony przy ul. Montelupich, mimo niedługiego pobytu w warunkach więziennych, podupadł na zdrowiu. Zmarł w wieku 79 lat, i został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w kwaterze swoich rodziców. Nigdy się nie ożenił, i umarł bezpotomnie.


Podczas wędrówki w Tatrach
(Morskie Oko, ok.1938)

Był zapalonym podróżnikiem i botanikiem. W latach 1902-1904 odbył podróż dookoła świata żaglowcem szkolnym K.u.K. Kriegsmarine. Posiadał niezwykłą kolekcje owadów, która niestety zaginęła już po jego śmierci.

Na początku XX-wieku Stanisław Burzyński kupił sporą połać terenu wraz z lasem we wsi Tłuczań koło Brzeźnicy. Chciał założyć tam letnisko uzdrowiskowe. Teren ten, pod nazwą „Burzynek” istnieje do dnia dzisiejszego, lecz w miejscu dawnego folwarku znajduje się leśniczówka.  


Staś Burzyński (1867)

 


Dr Stanisław Burzyński (1908)

 


St. Burzyński w Krynicy (ok.1928)

 


Stanisław Burzyński na moście nad rzeką Łomnicą
w Perehińsku (1934)

 

   

Źródła:

 

  1. Relacje Heleny Burzyńskiej, Marii Tomków – Szklar (Burzyńskiej)

  2. Marine Almanach. Wien 1915

  3. Jan Bohdan Gliński. Słownik biograficzny lekarzy i farmaceutów (…) Warszawa 2003

  4. Piotr Szarejko; Słownik lekarzy polskich XIX wieku. Warszawa 2000, T. 5, s.76-77

  5. dr Jan Cisek; Józef Piłsudski w Krakowie.

  6. Corpus Studiosorum Universitatis Jagiellonicae 1850-1918 pod red. J.Michalewicz. Kraków 1999

  7. Zbiory prywatne Antoniego Kopffa (Warszawa)